De foundation steunde in 2019 in totaal 22 projecten in Afrika, India en Nederland:

• met 1,9 miljoen euro, bestaande uit donaties (89%) en leningen (11%);
• 16 projecten in de opschalingsfase en 6 in de pilot- / innovatiefase;
• in samenwerking met 13 NGO’s en stichtingen en met 6 sociaal ondernemingen;
• en met de expertise van 659 betrokken Achmea-experts.

Een greep uit de bijzondere projecten in Afrika

Of het nu gaat om het ondersteunen van mentale gezondheid in Kenia en Zimbabwe (1 op de 5 Afrikanen leidt aan depressie, angsten en/of slaapproblemen), het steunen van boerencoöperaties in Mali, het ontwikkelen van een inkoopplatform voor medicijnen in Ghana, of het investeren in een innovatie die malariamuggen tegenhoudt in Tanzania. De Achmea Foundation steunt initiatieven die zich richten op het meer weerbaar maken van mensen in kwetsbare situaties.

Nederland: focus op gezondheidszorg en vrijwilligerswerk

In Nederland focust de Achmea Foundation zich enerzijds op het stimuleren van innovaties in de gezondheidszorg. Dat doet zij met het programma ImpactPlus. Dit programma helpt sociaal ondernemers in de zorg hun onderneming een stap verder te brengen en zo hun impact te vergroten. Anderzijds stimuleert en faciliteert de Achmea Foundation de 14.000 medewerkers van Achmea om zich in te zetten voor kwetsbare groepen in de samenleving. Daarvoor is in 2019 het vrijwilligersplatform Voor Elkaar geïntroduceerd. Daarnaast kunnen medewerkers zich via een assignment op basis van hun professie inzetten voor een van de projecten van de foundation.

In 2020: extra aandacht voor Covid-19

In de eerste 5 maanden van 2020 heeft de Achmea Foundation een extra bedrag vrijgemaakt van € 497.000 om additionele projecten rondom Covid-19 bestrijding en impactbeperking te financieren in zowel Nederland als Afrika. Daarnaast heeft de foundation € 20.000 gedoneerd aan een inzamelingsactie voor kinderen in achterstandswijken in Amsterdam en Tilburg. De coronapandemie laat extra zien hoe belangrijk het is dat we opkomen voor kwetsbare groepen in de samenleving. Dit stimuleert de foundation om met volle inzet verder te gaan met het werk om bij te dragen aan een inclusieve samenleving.

U bent nu 5 jaar voorzitter van de Achmea Foundation. Wat deed (en doet) u besluiten om zich juist voor deze stichting in te zetten?

“Het is het soort werk dat bij mij past. Ik probeer mij te laten leiden door het katholiek - sociaal denken. Als het gaat om het opkomen voor menselijke waardigheid, dan vind ik dat je geen compromissen mag sluiten, maar het best mogelijke moet doen. De missie van de Achmea Foundation, het opkomen voor kwetsbare groepen in de samenleving, past daar goed bij.”

Hoe kijkt u aan tegen de ontwikkeling die de foundation de afgelopen 5 jaar heeft doorgemaakt?

“Tot 2014 was de foundation het ‘goede doelen adres’ van Achmea. Goede doelen konden een aanvraag indienen. Dat leidde tot enorme schakering van aanvragen en voorstellen. We hebben nu de benadering dat we zelf organisaties uitnodigen om voorstellen te doen, altijd binnen de domeinen gezondheidszorg, landbouw en financiële dienstverlening.

Het thema en de selectiecriteria worden vooraf door het Bestuur vastgesteld, waarna de selectiecommissie – bestaande uit een afvaardiging van het Bestuur en het Bureau – mandaat krijgt om de eerste selectie te maken. Dat is tegelijkertijd een tweede grote ontwikkeling. We hebben een zeer zorgvuldig selectie- en monitoringsproces ontwikkeld, waarbij wij het creëren van duurzame impact centraal stellen.”

Hoe zou u de Achmea Foundation willen typeren?

“Kenmerkend voor Achmea Foundation is de focus op continu verbeteren, teneinde impact voor de meest kwetsbare mensen in ontwikkelingslanden, maar ook in Nederland te vergroten. Wij zien onszelf als een lerende organisatie. Wij werken altijd intensief samen met partners. Wij leren van hen, zij leren van ons. Bovendien investeren we vooral in innovaties. Ook dat zijn leerzame processen.”

Op wat voor manier investeren jullie?

“Barrières zijn vaak financieel van aard. Kijk bijvoorbeeld naar innovaties; er is startkapitaal nodig. Of kijk naar toegang tot gezondheidszorg: hoe maak je zorg op beschikbaar voor kwetsbare groepen? Wat wij doen in diverse programma’s, is de financiële barrières wegnemen. Dan bedoel ik niet simpelweg het geven van geld – dat is de klassieke benadering van ontwikkelingshulp. Maar werkwijzen aandragen die de projecten financierbaar maken. Bijvoorbeeld via microverzekeringen. De projecten moeten op den duur zelfvoorzienend zijn, ook als de Achmea Foundation zich terugtrekt.”

In wat voor soort programma’s investeert de Achmea Foundation?

“Wij willen ruimte maken voor het ongebruikelijke. Wij stappen in projecten en programma’s die nog in het begin van hun eigen leercurve zitten. Die nog niet bewezen effectief zijn, maar waar wij wel potentie in zien. Het zijn veelal bijzondere projecten. Soms zijn het zelfs enigszins riskantere projecten. Waarmee ik bedoel: niet alleen maar ‘succes gegarandeerd’.”

Nemen jullie daarmee niet veel (financieel) risico?

“Als we 100% zeker hadden willen zijn, dan hadden we een beetje geld toegevoegd waar het toch al is. Daarmee maak je niet echt een verschil. Wij willen innovaties op gang helpen. Dan maak je dus een inschatting in hoeverre dat succesvol gaat zijn in de toekomst. Daarmee nemen we een geaccepteerd risico. We zijn alles behalve roekeloos. We hebben een zeer zorgvuldige procedure van selectie, monitoring en evaluatie ontwikkeld.”

Hoe doen jullie dat dan?

“Ik noemde het zojuist al: cruciaal in het besluitvormingsproces is de variabele ‘het creëren van impact’. Dat is vooraf moeilijk in te schatten. Én achteraf niet eenvoudig te meten. Toch zetten we hier veel effort op. We hebben een werkwijze ontwikkeld waarbij we heel precies in kaart brengen wat de relevante succesfactoren zijn van een project. Op basis van deze inzichten hebben we met het Bestuur van de Foundation de discussie: gaan we hierin investeren of niet? Tussentijds en achteraf meten we wat de impact is van het project.”

Zijn daar al sprekende voorbeelden van?

“Dit zal zich de komende 2 jaar gaan bewijzen. We komen nu in fase van tussenrapportage op diverse grotere programma’s. We gaan dus bezien of we succesvol zijn. Waar moeten we bijsturen? Waar en hoe kunnen we verbeteren? Wat dat betreft zie ik zeer uit naar 2019 en 2020. Het gaat zichtbaar worden of we een goede inschatting en de juiste keuzes hebben gemaakt.”

Dit interview is afkomstig uit het Achmea Foundation jaarverslag 2018: https://www.achmea.nl/foundation/achmea-foundation/jaarverslagen 

Amref en TNO

Amref Flying Doctors en TNO Innovation for Development ontvangen onder voorwaarden een lening voor het starten van de Social Enterprise M-Jali. Dit initiatief moet de eerstelijnsgezondheidszorg in Kenia verbeteren door de data van gezondheidswerkers te vertalen naar bruikbare informatie. Lokale overheden, maar ook verzekeraars, kunnen deze service kopen en daarmee betere zorgbeslissingen nemen.

Agrics

Ook met Agrics zetten we onze samenwerking in Kenia voort. Met onze lening kunnen 3.000 extra boeren op krediet onder andere solarlampen, zaden, bemesting en een levensverzekering kopen. Ook dragen we eraan bij dat Agrics een doorlopende impactmeting kan ontwikkelen én kan experimenten met andere gewassen, zoals soja.

PharmAcces

PharmAccess start in Kameroen de eerste fase van een project dat wij ondersteunen, om te zoeken naar een innovatief financieringsmodel voor de behandeling van Hepatitis C. Dit is een besmettelijke ziekte die vaak nog erg onbekend is, maar op termijn ernstige complicaties met zich meebrengt als het niet wordt behandeld. Nu er een nieuw en goedkoper medicijn op de markt is en de diagnostiek steeds eenvoudiger wordt, ligt er een kans om Hepatitis C daadwerkelijk aan te pakken.

Peoples Pension Holding

In Ghana zetten we onze samenwerking met Peoples Pension Holding voort, door hen opnieuw een lening te bieden. Dit micropensioen moet mensen in de informele sector de mogelijkheid geven via de mobiele telefoon te sparen voor een pensioen. De ambitie is om komend jaar van 5.000 naar 50.000 klanten te groeien.

One Acre Fund

Ook met One Acre Fund gaan we onze samenwerking verder uitbreiden. Dit keer ondersteunen we niet de opschaling, maar juist de innovaties in Rwanda. Daarmee kunnen boeren meer verschillende producten en (financiële) diensten afnemen.

Solidaridad

Met Solidaridad gaan we voor het eerst samenwerken en wel in de verduurzaming van de palmolieproductie van kleine boeren in Ghana. Solidaridad zet zich de komende jaren in om een franchiseformule te ontwikkelen, waarmee zo veel mogelijk boeren zowel hun productie kunnen verhogen als ‘vergroenen’. De palmolieproductie wordt op ecologisch verantwoorde wijze gedaan.

Samenleving waaraan iedereen mee kan doen

De Achmea Foundation maakt zich sterk voor een samenleving waaraan iedereen mee kan doen. We werken samen met partners aan structurele oplossingen. We dragen financieel bij én we zetten expertise en talent van Achmea-medewerkers in. Met onze initiatieven in de gezondheidszorg, landbouw en financiële dienstverlening maken we blijvend het verschil voor mensen in een sociaal economische achterstandsituatie.

Tien jaar geleden werd soms nog gedacht dat maatschappelijk verantwoord ondernemen een hype was. Maar het bleef en werd groter. De overheid trok zich de afgelopen jaren verder terug uit maatschappelijke ontwikkeling in binnen- en buitenland. Het gat wordt in toenemende mate opgevuld door Nederlandse vrijwilligersorganisaties. En door het bedrijfsleven.

Het aantal mensen dat in het bedrijfsleven momenteel vrijwilligerswerk verricht, vaak in de baas z’n tijd, is in tien jaar tijd verdubbeld naar honderdduizend. Deze schatting is van

dr. Lonneke Roza van de Erasmus University Rotterdam. Ze promoveerde eind vorig jaar op het thema betrokkenheid van werknemers bij stichtingen opgericht door hun werkgevers. Van die honderdduizend kwam tien procent niet eerder in aanraking met vrijwilligerswerk.

Jaarlijks geeft het Nederlandse bedrijfsleven verder circa een half miljard euro uit aan goede doelen. Dat geld wordt steeds vaker besteed aan speciale foundations die door bedrijven worden opgezet. Zoiets als de bekende Bill en Melinda Gates Foundation, maar dan gelieerd aan een bedrijf en in een Nederlandse context.

“Nederlandse ondernemingen beginnen zich nu maatschappelijk echt te engageren. Misschien niet zo luidruchtig als in bijvoorbeeld de Verenigde Staten, maar wel heel inhoudelijk”, aldus Ernst Hirsch Ballin, oud-minister en tegenwoordig voorzitter van de Achmea Foundation. Marjolein Verstappen van de Achmea Foundation vult aan: “Er zijn steeds meer corporate foundations die dicht bij hun vakmatige specialisme blijven en vandaaruit iets ondernemen.

Bijvoorbeeld de Rabobank die via haar foundation kleinschalige boeren in ontwikkelingslanden toegang geeft tot financiering. Of Achmea-experts die in India een zorgverzekering helpen opzetten.”

“Het mes snijdt aan twee kanten”, aldus Verstappen. “Dit gaat niet alleen over het helpen van mensen die het nodig hebben, maar ook over het karakter van de onderneming. Kijk bijvoor-beeld naar het aantrekken van nieuw talent. Die letten bij de keus voor een werkgever steeds meer op maatschappelijke relevantie. Als je die impact kunt laten zien, en als je dus goede mensen aan je weet te binden, heeft dat op termijn een positief effect op je bedrijfsresultaten.”

Het congres vindt plaats op maandagmiddag 3 april in Zeist en wordt georganiseerd door de Achmea Foundation en de Rabobank Foundation. Dit naar aanleiding van het tienjarig bestaan van de Achmea Foundation.